Leonbergers trainen lawinewerk in Oostenrijk

zie voor meer foto's onderaan deze pagina !!

Verslag Lawinewerk:

De overlevingskans voor onder sneeuw bedolven slachtoffers is 80% indien die wordt bevrijd binnen 12 minuten. Na 23 minuten is die kans nog maar 20%. Snelheid is dus van levensbelang bij lawinewerk !

 Stel voor u heeft een Leonbergse hond, een hond zo groot als een St. Bernhardt, maar wel ranker en atletischer, en een totaal andere kleur:  meestal leeuwengeel. Zou het dan niet leuk en zinvol zijn om met zo’n hond te werken, en bij voorbeeld te trainen in reddingswerk ?

Wij behoren met één van onze Leonbergers intussen tot de kern van de reddingswerkgroep van de rasvereniging, de Leonbergse Honden Club Nederland.

 Kunnen zo’n hond en zijn begeleider dat dan zomaar ? Natuurlijk niet.

Onze reu Anjin San heeft zich eerst in Nederland bekwaamd met een basis- en een vervolgcursus speurwerk. Hij is (net als de andere Leo’s in de kerngroep) getraind in het gericht vinden en volgen van sporen, het aanduiden aan zijn begeleider waar een slachtoffer zich bevindt, en het omgaan met dat slachtoffer.

De kerngroep begaf zich van 12-20 januari 2007 met een tiental honden naar Söll in Oostenrijk, om hen en hun begeleiders te trainen in lawinewerk. Hieronder een impressie van die indrukwekkende, intensieve, week.

Bij aankomst bleek, zoals gevreesd, dat er weinig sneeuw lag. Daarom moest de groep met skiliften naar een hoogte van meer dan 1700 meter. Plaatselijke bergwacht en organisatie van de skiliften verleenden alle medewerking. Fantastisch !

 ’s Ochtends vroeg ging het naar boven, en de ook dan al snel groeiende rijen skiërs moesten honden en hun begeleiders voorrang geven bij de gondels.

Eenmaal boven ging het naar de plek (buiten de skipistes) waar theorie uit de cursus lawinewerk in praktijk moest worden gebracht. De sneeuwschoenen werden onder de bergschoenen bevestigd en zo op weg naar de trainingslocatie. (Dit zijn een soort tennisrackets die voorkomen dat je te diep wegzakt in de sneeuw waardoor de voortgang te zeer wordt belemmerd).

Daarna werd een eenvoudig bivak gemaakt, o.m. herkenbaar aan windschermachtige tentjes, die vooral de honden enige bescherming moesten bieden tegen de kou. De Leonbergers werden aan een speciaal sneeuwanker vastgelegd in de sneeuw tot zij voor een oefening aan de beurt waren.

Gedurende de dagen op de berghelling hebben we eerst met een zgn. “lawinepieper” leren werken, zodat je kunt kijken waar het slachtoffer ongeveer ligt. Het betreft een apparaat dat je bij je moet dragen tijdens de bergtocht en dan op zenden staat, en als je bezig bent met zoeken in een lawine op ontvangen staat:  de toon wordt sneller en harder bij nadering van het slachtoffer.

In de vermoedelijk buurt van een slachtoffer stak je een gat in de sneeuw met de sonde om te kijken of het slachtoffer daar ook werkelijk lag. Die “sonde” is een lange dunne metalen stok waarmee de reddingsploeg in de sneeuw prikt, nadat de hond een plek heeft ontdekt waar mensen bedolven zijn. Vervolgens werd het slachtoffer uitgegraven.

De trainers hadden daartoe een iglo gemaakt, waarin kerngroepleden beurtelings voor slachtoffer speelden en door de honden en de begeleiders met een lawineschep werden uitgegraven.

Na het uitgraven moest een beslissing worden genomen, hoe hem/haar zelf eerste hulp te bieden, totdat de ambulance of reddingshelikopter was gearriveerd.

Getraind werd transport van slachtoffers op brancards dalwaarts naar een plek die bereikbaar is voor ambulances.

 We hebben ook geoefend wat je moet doen, als je hond je onderuit trekt, en je van een helling afglijdt, hoe je dan het best zo snel mogelijk kunt remmen en stil komen te liggen. Behalve een hond kan ook een kleine verzakking in broze sneeuw, of verijsde sneeuw, oorzaak zijn dat je onderuit gaat en begint te glijden.

In ons trainingsgebied, met daadwerkelijke lawinerisico, moest je altijd je lawinepieper om en op zenden geactiveerd hebben.

Niet alle oefeningen gebeurden boven. O.a. werd ook een nachtoefening in het dal gehouden. Toen werd in het stikdonker gespeurd naar slachtoffers met verschillende problemen. Een heel bosgebied moest worden uitgekamd, in diverse groepen met een aantal reddingshonden, ondersteund door walkietalkies en lawinepiepers.

Hier werd ervaren hoe moeilijk het is om je slachtoffers te zoeken in het donker zodanig dat je eigen gezichtsvermogen je geheel in de steek laat. Dan heb je echt het meest aan je hond.

 Hoogste prioriteit was, dat de honden goed aan sneeuwomstandigheden in een berg- en skigebied wenden, plus hoeveel lol het geeft om intensief met je hond en een trainingsploeg samen te werken. Wij zien dan ook terug op een welbestede week.

 Degenen die meer foto’s willen zien over afgelopen lawinetraining in Söll kunnen terecht op de internetsite van de LHCN:  www.leonberger.nl

Jaap Elzenaar

Ter Idzard

 Voor fijnproevers een greep uit de lawinewerktheorie:

weerkunde, sneeuw- en lawinekunde (weersinvloeden op diverse soorten sneeuw, inschatten van lawinegevaar en het nemen van voorzorgsmaatregelen), tactische planning en voorbereiding van bergwandelingen, de inhoud van de rugzakapotheek (die elke hondenbegeleider bij zich moet hebben), knoop- en touwtechnieken, bevriezingsverschijnselen leren herkennen, in uiteenlopende omstandigheden EHBO verlenen. Ook leer je  hoe je slachtoffers op uiteenlopende manieren moet transporteren, nadat je ze hebt uitgegraven. En uiteraard leer je ook communiceren met diverse hulpmiddelen met het reddingsteam en met hulpverleningsorganisaties.